Blog
We zijn blij dat je er bent!
Ga rustig zitten, pak uw favoriete koffie mok en lees door onze blogs
Van asset-gedreven naar software-gedreven: de volgende grote verschuiving voor logistiek in 2026
Dante Bui
januari 6, 2026
Logistiek werd decennialang gedefinieerd door wat bedrijven bezaten. Vrachtwagenparkeren, magazijnen, terminals en langlopende contracten vormden de ruggengraat van het concurrentievoordeel. Schaal betekende kracht. Activa betekenden controle. Hoe meer vrachtwagens je op de weg had, hoe meer routes je bediende, hoe groter je marktaandeel kon behouden.
Die redenering houdt niet langer stand.
Tegenwoordig beschikken veel logistieke bedrijven over veel activa, maar kampen ze met lage marges. De kosten blijven stijgen, de volatiliteit is structureel in plaats van cyclisch geworden en de operationele complexiteit zet organisaties onder druk, waardoor handmatige coördinatie niet langer voldoende is. Activa blijven noodzakelijk, maar ze zijn niet langer toereikend.
Nu de sector zich voorbereidt op 2026, vindt er een stille maar fundamentele verschuiving plaats: logistiek verandert van…activa-gestuurdom steeds meer te wordensoftwaregestuurdNiet in de zin van het vervangen van fysieke infrastructuur, maar in het herdefiniëren van de plaats waar intelligentie, besluitvorming en concurrentievoordeel zich werkelijk bevinden.
Wanneer activa niet langer het voordeel opleveren
De scheuren in het traditionele, op activa gebaseerde model zijn niet langer tijdelijke verstoringen. Ze zijn systemisch van aard.
Vraagpatronen zijn moeilijker te voorspellen en veranderen sneller. Piekseizoenen strekken zich onvoorspelbaar uit. Grensoverschrijdende stromen worden beïnvloed door geopolitieke spanningen, veranderingen in regelgeving en plotselinge wijzigingen in het handelsbeleid. Tegelijkertijd blijven activa star. Vrachtwagens kunnen niet zomaar van de ene op de andere dag worden op- of afgeschaald. Magazijnen kunnen niet zomaar worden verplaatst wanneer de vraag zich naar een andere regio verplaatst. Kapitaal zit vast in investeringen die uitgaan van een stabiliteit die de markt niet langer biedt.
Operationeel gezien wordt het probleem steeds groter. Een enkele zending kan tegenwoordig meerdere transporteurs, overdrachten, documentatiesystemen en wettelijke controlepunten omvatten. De coördinatiekosten stijgen sneller dan de fysieke capaciteit. Veel organisaties vertrouwen nog steeds op gefragmenteerde tools – spreadsheets voor planning, berichtenapps voor uitvoering, e-mail voor afhandeling van uitzonderingen – in de hoop dat menselijke inspanning de hiaten kan overbruggen. Dat blijkt steeds minder het geval.
Gebrek aan zichtbaarheid, wat vroeger werd getolereerd, vormt nu een reëel bedrijfsrisico. Niet weten waar goederen zich bevinden, waarom vertragingen optreden of hoe problemen zich door het netwerk verspreiden, ondermijnt het vertrouwen van zowel klanten als partners. Het resultaat is een paradox: logistieke bedrijven investeren fors in activa, maar hebben moeite om de daadwerkelijke inzet ervan volledig te controleren of te optimaliseren.
Het probleem is niet dat activa hun waarde hebben verloren. Het probleem is datDe besluitvorming rondom die activa is het knelpunt geworden..
Wat softwaregestuurde logistiek werkelijk inhoudt
Wanneer mensen de term ‘softwaregestuurde logistiek’ horen, wordt dit vaak verkeerd begrepen als een oproep om alles te digitaliseren of menselijk oordeel te vervangen door algoritmes. In de praktijk is de verschuiving echter veel meer gefundeerd en pragmatischer.
Softwaregestuurde logistiek sluit fysieke activa niet uit. Het herdefinieert hun rol. Activa voeren uit. Software coördineert, leert en neemt beslissingen.
In een softwaregestuurd model staat intelligentie boven fysieke processen. Software fungeert als de orchestratielaag die bepaalt welke middelen worden ingezet, wanneer en onder welke omstandigheden. Het verbindt planning, uitvoering en feedback tot een continue cyclus in plaats van een lineair proces.
Dit onderscheid is belangrijk. Veel logistieke systemen beschouwen planning nog steeds als iets dat vooraf gebeurt, uitvoering als iets dat wordt gemonitord en problemen als iets dat achteraf wordt opgelost. Softwaregestuurde benaderingen vervagen deze grenzen. Planning wordt continu bijgesteld. Uitzonderingen worden geanticipeerd, niet alleen achteraf beantwoord. Beslissingen worden gebaseerd op realtime operationele signalen in plaats van statische aannames.
Het concurrentievoordeel komt niet langer voort uit het bezitten van meer vrachtwagens dan je concurrenten. Het komt voort uitBetere beslissingen nemen met dezelfde vrachtwagens.
Waar software de dagelijkse bedrijfsvoering ingrijpend verandert
De impact van softwaregestuurd denken wordt het meest zichtbaar in de minder aantrekkelijke, dagelijkse realiteit van logistieke operaties.
Bij de planning maakt software dynamische aanpassingen mogelijk in plaats van vaste schema’s. Routes, capaciteitsverdeling en prioriteiten voor middelen evolueren naarmate de omstandigheden veranderen – weer, files, verschuivingen in de vraag of beperkingen van partners. Dit verkleint de kloof tussen plan en realiteit, waar veel inefficiënties ontstaan.
Bij planning en routering gaat intelligentie verder dan het vinden van de kortste route. Beslissingen worden steeds vaker afgewogen tegen servicelevel agreements, kostenafwegingen, tijdsgevoeligheid en risico’s verderop in het netwerk. Een route die er op papier optimaal uitziet, kan later in het netwerk tot kettingreacties van vertragingen leiden. Software helpt deze indirecte gevolgen te signaleren voordat ze kostbare problemen worden.
Foutafhandeling is een ander gebied waar het verschil groot is. In asset-gestuurde modellen worden uitzonderingen vaak handmatig afgehandeld zodra ze zich voordoen. Softwaregestuurde systemen richten zich op het detecteren van patronen die wijzen op een verhoogd risico, herhaalde vertragingen bij bepaalde knooppunten, consistente overdrachtsfouten of abnormale verblijftijden. Hierdoor kunnen teams eerder en gerichter ingrijpen.
Misschien wel het belangrijkste voordeel is dat software een gemeenschappelijke operationele taal biedt voor alle partners. Wanneer gegevens via een gemeenschappelijk systeem stromen in plaats van bij elke overdracht opnieuw te worden geïnterpreteerd, verbetert de coördinatie zonder dat de werkdruk voor mensen toeneemt. Dit is cruciaal in netwerken waar geen enkel bedrijf de hele keten beheert.
De werkelijke kracht van software zit niet alleen in automatisering. Het zit hem in…het verminderen van de beslissingsvertraging:De tijd tussen een systeemwijziging en het moment waarop de organisatie daarop adequaat reageert.
Waarom deze verschuiving zich richting 2026 versnelt
De opmars van softwaregestuurde logistiek wordt niet gedreven door technologische hype, maar door druk.
Klanten verwachten steeds vaker transparantie die voorheen alleen was voorbehouden aan bezorgdiensten voor consumenten: realtime tracking, nauwkeurige verwachte aankomsttijden en proactieve communicatie. Deze verwachtingen sijpelen door naar de B2B-logistiek, waardoor de lat voor service hoger komt te liggen zonder dat de prijzen per se stijgen.
Ook de regelgeving wordt steeds strenger. Vereisten op het gebied van compliance, rapportage en traceerbaarheid voegen extra complexiteit toe die handmatige processen moeilijk aankunnen. Software wordt essentieel, niet zozeer om te innoveren, maar simpelweg om bij te blijven.
Tegelijkertijd blijven de marges onder druk staan. Brandstofkosten, personeelstekorten en beperkingen in de infrastructuur beperken de mate waarin efficiëntie uit activa alleen kan worden gehaald. Groei zonder bijbehorende intelligentie leidt vaak tot afnemende meeropbrengsten.
Tegen 2026 zullen logistieke organisaties die voornamelijk afhankelijk zijn van schaalvergroting en fysieke expansie het moeilijker vinden om zich aan te passen. Organisaties die investeren in systemen die in realtime kunnen leren, coördineren en bijsturen, zullen beter in staat zijn om volatiliteit op te vangen in plaats van erdoor overweldigd te worden. In die zin gaat de verschuiving minder over “hightech” worden en meer over het worden van…veerkrachtig van ontwerp.
De harde waarheid: softwaregestuurde logistiek is een uitdaging voor organisaties.
Ondanks de veelbelovende vooruitzichten mislukken veel softwaregedreven initiatieven, niet omdat de technologie ontoereikend is, maar omdat organisaties de noodzakelijke veranderingen om de technologie te ondersteunen onderschatten.
Gegevens zijn vaak verspreid over verschillende afdelingen en partners. Processen variëren per regio, team of klant. Verantwoordelijkheid is onduidelijk wanneer beslissingen van individuen naar systemen worden overgedragen. Zonder deze fundamentele problemen aan te pakken, legt software bestaande miscommunicatie alleen maar bloot in plaats van deze op te lossen.
Er ontstaan regelmatig spanningen. Operationele teams vrezen de controle te verliezen. IT-teams worstelen met het vinden van een balans tussen stabiliteit en experimenteren. De leiding verwacht snelle resultaten zonder te investeren in proceshelderheid. Deze dynamiek is geen technisch probleem, maar een organisatorisch probleem.
Succesvolle transities erkennen dit al vroeg. Ze beschouwen software als een spiegel die onthult waar aannames, workflows en stimulansen niet langer overeenkomen met de realiteit. Het aanpakken van deze problemen vereist geduld, goed bestuur en de bereidheid om de besluitvorming te herzien. Softwaregestuurde logistiek elimineert complexiteit niet.dwingt organisaties om het onder ogen te zien.
Een pragmatische weg voorwaarts
De overgang naar softwaregestuurde logistiek mislukt zelden door de technologie zelf. Het mislukt omdat organisaties sneller willen gaan dan hun operationele realiteit toelaat.
In de praktijk blijken de meest veerkrachtige transformaties noodzakelijkerwijs stapsgewijs te verlopen, niet uit voorzichtigheid. Logistieke systemen zijn nauw verweven met mensen, partners en bestaande processen. Alles in één keer vervangen creëert vaak meer kwetsbaarheid, niet minder.
Wat doorgaans werkt, is een gefaseerde heroriëntatie van de besluitvorming.
Veel organisaties beginnen met het aanpakken van zichtbaarheid, niet als een dashboardoefening, maar als een manier om een gedeelde operationele waarheid te creëren voor alle activa, teams en externe partners. Zonder deze basislijn zijn optimalisatie-inspanningen gebaseerd op aannames in plaats van op de realiteit.
Het volgende omslagpunt ligt meestal in het uitzonderingsbeheer. In plaats van verstoringen als geïsoleerde incidenten te beschouwen, helpt software terugkerende patronen te onthullen: waar vertragingen ontstaan, welke overdrachten mislukken en waar menselijke tussenkomst daadwerkelijk de uitkomst verandert. Dit is vaak het moment waarop teams beseffen dat snelheid minder wordt beperkt door capaciteit dan door aandacht.
Pas als deze fundamenten er zijn, voegt optimalisatie daadwerkelijk waarde toe. Routeringsalgoritmen, geautomatiseerde toewijzing en voorspellende planning zijn krachtig, maar alleen als ze worden gevoed door schone data, duidelijke verantwoordelijkheid en stabiele processen.
Cruciaal is dat softwaregestuurd niet betekent dat er één monolithisch platform nodig is. In de logistiek is starheid een risico. Interoperabele systemen, duidelijk afgebakende grenzen en heldere verantwoordelijkheden stellen organisaties in staat te evolueren zonder vast te komen zitten in instabiele architecturen.
Vooruitblik
Naarmate de logistieke sector zich richting 2026 beweegt, is de belangrijkste verschuiving wellicht van filosofische aard. De sector maakt de overgang van het optimaliseren van activa naarHet bouwen van systemen die leren van operationele processen..
In dit opkomende model wordt succes niet alleen gemeten aan de hand van hoe efficiënt goederen vandaag de dag worden vervoerd, maar ook aan de hand van hoe snel organisaties zich morgen kunnen aanpassen. Bedrijven die verstoringen kunnen opvangen, beslissingen kunnen bijsturen en complexe netwerken kunnen coördineren, zullen een duurzaam concurrentievoordeel behouden, zelfs met vergelijkbare fysieke middelen.
Dit is waar doordacht softwareontwerp het meest van belang is. Niet als een abstractielaag, maar als de verbindende schakel tussen data, mensen en actie.
Vitex werkt vaak samen met logistieke en supply chain-teams die precies voor deze transitie staan, niet door generieke platforms op te leggen, maar door systemen te ontwerpen die de daadwerkelijke operationele processen in de praktijk weerspiegelen. De toekomst van de logistiek zal nog steeds draaien om vrachtwagens, magazijnen en havens. Maar die toekomst zal worden gestuurd door software die weet hoe en wanneer deze te gebruiken.
SCHRIJF EEN COMMENTAAR